wieszjak jak jest
 
Dołącz do grupy na Facebook:
Dołącz do grupy na Facebook

Czy wiesz, że pierwsza syrenka warszawska była mężczyzną?

werooska

Asystent
Warszawska syrenka nie zawsze wygląda tak jak dziś. Pierwsza "syrenka" przypominała raczej drapieżną bestię niż łagodną kopenhaską syrenkę z bajek Andersena. Co najlepsze początkowo posiadała męski tułów.

Najstarszy wizerunek syrenki pochodzi z pieczęci herbowej Warszawy z 1390 r. W środku na tle ornamentyki roślinnej widoczny jest kartusz ukazujący postać z ludzką głową nakrytą hełmem, ptasim tułowiem, lwim ogonem i racicami wołu, dzierżącą w ręku okrągłą tarczę i miecz. Ludzka połówka "syrenki" bardziej przypomina mężczyznę niż kobietę. 

Dopiero na kolejnych herbach kobieca sylwetka staje się bardziej wyrazista. Na pieczęci z 1459 r. ma już wyraźnie zarysowany biust a w ciągu XVI w. tułów męski zostaje ostatecznie zastąpiony kobiecym.  Znika hełm z głowy, pojawia się smoczy ogon, ptasie łapy i smocze skrzydła u bioder.

Pierwsza kobieta-ryba z mieczem i tarczą pojawiła się w 1622.

Nie jest jednak znana dokładna droga przemiany od półczłowieka-półptaka do obecnego wizerunku. Warto wspomnieć, że do scalenia administracyjnego Warszawy w 1791 r., syrena była herbem tylko Starej Warszawy i dwóch jej jurydyk Solca i Mariensztatu (od 1781 r.). Miasto Nowa Warszawa i pozostałe jurydyki miały odrębne herby, np. herbem Nowej Warszawy była panna z jednorożcem.

Skąd taki rozrzut od potwora do ładnej kobiety-ryby? Chodzi o to, że w języku polskim funkcjonuje jedno określenie na dwa rodzaje mitologicznych stworów. Syrenka to coś innego niż syrena. Pierwsza to rodzaj nimfy wodnej występującej pod postacią pół kobiety-pół ryby, a druga - drapieżny stwór morski, najczęściej pod postacią kobiety-ptaka, wabiący żeglarzy śpiewem. Początkowo w heraldyce Warszawy dominował ten drugi model.

Autor: werooska
Artykuł z dnia: 2011-03-10 04:27, ostatnia aktualizacja: 2011-03-10 04:32
Chcesz więcej? Zobacz porady ekspertów na edukacja.wieszjak.pl
Chcesz skomentować artykuł? Zaloguj się lub wypowiedz się jako gość:
Autor:
Komentarz:
Prosimy podać treść komentarza